دانلود فرمت ورد: پایان نامه ارشد زبان و ادبیات فارسی: بررسی سروده های شاعران ایرانی خارج از کشور با تکیه بر سروده های شاعران معاصر

عنوان : مطالعه سروده های شاعران ایرانی خارج از کشور با تکیه بر سروده های شاعران معاصر

دانشگاه قم

دانشکده ادبیات وعلوم انسانی

پایان نامه دوره کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی

عنوان:

مطالعه سروده های شاعران ایرانی خارج از کشور با تکیه بر سروده های شاعران معاصر

استاد راهنما:

محمدرضا یوسفی

پایان نامه

بخش هایی از متن پایان نامه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب:

فصل اول :کلیات                                                             13

1-1.مهاجرت و تبعید………………………………………………………………………….14

1-2.سابقه مهاجرت…………………………………………………………………………….14

1-3.علل مهاجرت……………………………………………………………………………… 15

1-4.ادبیات مهاجرت و تبعید……………………………………………………………….. 16

1-4-1.تعریف…………………………………………………………………………. 16

1-4-2.ادبیات مهاجرت یا تبعید؟………………………………………………….18

1-4-3.پیشینه ادبیات مهاجرت و تبعید……………………………………………19

1-5.مهاجرت در ادبیات فارسی از آغار تا امروز……………………………………….20

1-6.انواع ادبیات برون مرزی…………………………………………………………………24

1-6-1.داستان………………………………………………………………………………24

1-6-2.ترجمه………………………………………………………………………………25

1-6-3.نقد…………………………………………………………………………………..25

1-6-4.نمایشنامه نویسی…………………………………………………………………27

1-6-5.شعر…………………………………………………………………………………27

1-6-5-1.شعر مهاجرت و شعر تبعید…………………………………………28

1-6-5-2.شاعران معاصر برون مرزی…………………………………………..28

1-6-5-2-1.کارنامه ادبی شاعران این رساله ……………………..30

فصل دوم : ساختار شعر برون مرزی                                  40 

2-1.سطح زبانی……………………………………………………………………………….41 

2-1-1.موسیقی…………………………………………………………………………41

2-1-1-1.موسیقی اصوات……………………………………………………42

2-1-1-1-1.موسیقی بیرونی…………………………………………..42

2-1-1-1-2.موسیقی کناری…………………………………………..44

2-1-1-1-2-1.قافیه و ردیف……………………………………..44

2-1-1-1-3.موسیقی درونی…………………………………………..50

2-1-1-1-3-1.جناس…………………………………………..50

2-1-1-1-3-2.هم خوانی مصوت ها و صامت ها………54

2-1-1-1-3-2-1.هم حروفی………………………….55

2-1-1-1-3-2-2.هم صدایی…………………………..57

2-1-1-1-3-2-3.تکرار عین واژه…………………….59

2-1-1-2.موسیقی معنوی……………………………………………………59

2-1-1-2-1.ایهام……………………………………………….60

2-1-1-2-2.تلمیح……………………………………………..61

2-1-1-2-3.تضمین……………………………………………63

2-1-1-2-4.پارادوکس………………………………………66

2-1-1-2-5.تقابل………………………………………………68

2-1-2.لغت…………………………………………………………………………69

2-1-2-1.خانواده لغات…………………………………………………….69

2-1-2-1-1.واژگان فرنگی…………………………………69

2-1-2-1-2واژگان محلی…………………………………..72

2-1-2-1-3واژگان محاوره…………………………………73

2-1-2-2.باستانگرایی………………………………………………………..75

2-1-2-3.ترکیب سازی …………………………………………………….77

2-1-3.دستورزبان………………………………………………………………….80

2-2.سطح ادبی……………………………………………………………………………. 82

2-2-1.تشبیه و استعاره……………………………………………………………..83

2-2-2.تشخیص……………………………………………………………………….89

2-2-3.کنایه……………………………………………………………………………92

2-2-4.تصویرهای شاعرانه………………………………………………………….93

2-3.سطح فکری…………………………………………………………………………….97

2-3-1.وطن……………………………………………………………………………..98

2-3-1-1.وطن در شعر برون مرزی…………………………………………99

2-3-1-1-1 مفهوم وطن با صبغة قومي……………………………..100

2-3-1-1-2 مفهوم وطن با صبغة اقليمي……………………………102

2-3-1-1-3.جهان وطنی……………………………………………..106

2-3-1-2.یادها و خاطره ها ………………………………………………..110

2-3-1-3  نمادهاي وطن در شعر برون مرزي ………………………… 114

2-3-2.غربت……………………………………………………………………………118

2-3-2-1.توصیف غربت…………………………………………………….119

2-3-2-2.توصیف مردم غربت……………………………………………..127

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

2-3-2-3.رویایی با خویشتن…………………………………………………128

2-3-2-4.ترس از فراموش شدن…………………………………………….131

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

2-3-3.زن در شعر برون مرزی……………………………………………………..132

2-3-3-1.زنانه نگاری…………………………………………………….133

2-3-3-1-1.جنسیت نمایی…………………………………………133

2-3-3-1-2.دفاع از حقوق زن……………………………………134

2-3-4.بشر باوری و فرد گرایی……………………………………………………..140

فصل سوم: نتیجه گیری کلی                                                        144               

پیوست ها ……………………………………………………………………………………..153

فهرست منابع و مآخذ………………………………………………………………………….157

چكيده:

در آستانة انقلاب اسلامي و سالهاي پس از آن  مهاجرت چشم گيري در ميان شاعران اتفاق افتاد كه منجر به باز شدن فصلي نو در فصلهاي ادب پارسي گردید. مهاجرت يا تبعيد، ناگزير در زبان، نگاه،‌ساختار و فرم ادبي تاثير مي گذارد. درون ماية اثر نيز نخستين عنصري می باشد كه آن را بازتاب مي دهد. شعر مهاجرت ايران در اين سه دهة اخير، دو مرحله را پشت سرگذاشته می باشد. الف. تازگي زخم: شاعر از زيستن در زادگاه و مشاركت در جامعه محروم شده می باشد.دراين مرحله، اثرش گرد چهار محور مي چرخد:اعتراض- اندوهگساري براي زادگاه- غمگساري براي عزيزان و ياران و مردمش- درگيري دردناك دروني با تنهايي تحميل شده. ب. پذيرفتن شرايط:به علت دراز شدن عمر مهاجرت،‌ارتباط با سرزمين مادري ضعيف تر مي گردد.اينجاست كه شاعر به فاز جديدي از تحولات دروني اش پا مي گذارد:آميختن با جامعة ميزبان-  بازتاب زخمهاي روح در لايه هاي عميق تر و ناپيداتر اثر هنري-  پذيرفتن سرنوشت تازه و كنار آمدن با آن-كشف دوبارة خود و كشف زندگي دوباره در ميان دو ميهن،‌ دو فرهنگ و دو زبان. در اين مرحله می باشد كه اگر تعداد شاعران چشمگير باشد سبك جديدي در ادبيات پارسي به وجود مي آورند كه نه به تمامي بومي و نه غربي می باشد بلكه تلفيقي از دو فرهنگ می باشد. شعر مهاجرت فارسي، اكنون در اين مرحلة حساس قرار دارد و اگر نگوييم به كمال ولي به ثباتي نسبي رسيده می باشد.تحقيق حاضر پس از ارائة كلياتي دربارة مهاجرت و پيشينة آن با تكيه بر شعر هشت شاعر معاصر به بررسي تحولاتي كه مهاجرت بر اثر ادبي مي گذارد مي پردازد. اين تحولات  در ساختار شعر و در سه سطح زباني، ادبي و فكري قابل بررسي می باشد.

سرآغاز

ادبيات مهاجرت و به خصوص شعر مهاجرت ، از شاخه هاي مهم و شناخته شده در ادبيات جهان محسوب مي گردد ولي به دليل اينكه  متاسفانه در ايران شناخته شده نيست و به نوعي مهجور واقع شده می باشد ، ناگزيريم آغاز كلياتي را دربارة مهاجرت ، پيشينه و علل وقوع  آن، همين گونه تعريف ادبيات مهاجرت و تبعيد  و پيشينة آن بيان كنيم. سپس به پيشينة مهاجرت و تاثير آن در ادبيات فارسي ايران بپردازيم كه گسترة آن از قرن سوم هجري تا كنون را در بر مي گيرد. درادامه، پس از طبقه بندي نويسندگان مهاجر كه عمر مهاجرتشان به سه دهه مي رسد، به معرفي انواع ادبيات مهاجرت اعم از داستان، ترجمه، نقد، نمايشنامه و شعر  مي پردازيم. بخش شعر به تعريف شعر مهاجرت و شعر تبعيد، وجه تمايز آنها و برگزيدن اصطلاحي مناسب براي آن اختصاص دارد.به بياني روشن تر با در نظر داشتن اينكه از يك سو موضوع اصلي تحقيق، بررسي سروده هاي شاعران ايراني خارج از مرزهاي كشور در اين سه دهة اخير می باشد و از سويي ديگر ، مباحث آن صرفا” در حوزة ادبيات مي گنجد و حتي گوشه چشمي به حوزه هاي ديگر ندارد؛ براي روشن تر شدن محدودة كار و پرهيز از كاربرد اصطلاحات متعدد ، اصطلاح شعر برون مرزي را برمي گزينيم.

پس از آشنايي با كليات بحث، با نگاهي دقيق تر و ريزبينانه تر، شعر برون مرزي ايران را با تكيه بر شعر هشت شاعر برون مرزي – بدون در نظر داشتن علت مهاجرتشان- در سه سطح زباني، ادبي و فكري در فصل دوم با عنوان “ساختار شعر برون مرزي”  مورد واكاوي قرار مي دهيم.

هدف از اين واكاوي، يافتن پاسخ هايي می باشد درخور براي سؤال هايي از اين دست:  آيا مي توان فصلي جديد با عنوان “شعر مهاجرت” در تاريخ ادبيات ايران گشود؟ طریقه شعر مهاجرت در اين سه دهه بر يك نحو بوده می باشد ؟ آيا نوآوري در صورت و مضمون شعر مهاجرت ديده مي گردد؟ تلقي شاعران برون مرزي از وطن چگونه می باشد؟ فضاي جغرافيايي و فرهنگي غرب در شعر مهاجرت فارسي چقدر تاثيرگذار بوده می باشد؟

پس از اينكه جست و جوي پي گير و فراوان دربارة سابقة پژوهش در ادبيات مهاجرت ايران، به خصوص شعر،- البته در ايران-  به نتيجة چنداني نرسيد و به يافتن تنها چند مقاله خاتمه يافت، انگيزة آشنايي با زبان، تخيل و انديشة شاعراني كه با ما پيوندهاي ملي و فرهنگي دارند ولي به هر دليل چندين دهه جلاي وطن كرده اند، بررسي ميزان تاثير محيط اجتماعي و فرهنگي غرب در شعر برون مرزي  ايران و يافتن زمينه هاي مشترك مضمون پردازي در آن ، نگارنده را وادار نمود تا علاوه بر مشكلات، محدوديت ها و معذوريت هايي كه بر سر اين راه بود؛ از دشوار يابي منبع گرفته تا ناشناخته بودن و غريب ماندن اين موضوع در ايران – كه شناساندن آن مانند هر امر ناشناختة ديگري در آغاز با موانع و ممنوعيت هاي خاص خودش روبروست-  به تحقيق و تفحص دراين باب بپردازد.

گفتني می باشد درطي سه سال کوشش و پي گيري مداوم براي به دست آوردن منبع تحقيق از هر كتابخانة شخصي و عمومي ، افراد شعردوست و شعرخوان كه اميد آن مي رفت حداقل گوشه چشمي به شعر برون مرزي داشته باشند تا جستجوي شبانه روزي در سايت هاي اينترنتي، بالاخره از پانزده شاعر برون مرزي منابعي كه شامل سروده هاي دور ازوطن باشد به دست آمد. ازآنجا كه در انتخاب شاعر به دلايل گوناگون محدوديت هاي فراواني وجود داشت  بر اساس چند ملاك كه در به دست آوردن نتيجه اي عادلانه تر، تاثير مستقيم مي توانست داشته باشد  مانند: سن شاعر و سن به غربت افتادگي او، كيفيت منبع ازلحاظ جوهر شعري – كه براي بررسي در حد قابل قبولي باشد-  و جنسيت شاعر– با وجود دشواري انتخاب-  هشت شاعر انتخاب گردید.

در ميانة راه – پس از اشراف بيشتر بر موضوع-  از بررسي شعر برخي از نامداران ادبيات فارسي مانند هوشنگ ابتهاج و شادروان نادر نادرپور  با وجود اينكه بخشي از آثار خويش را دور از وطن خلق كرده بودند  به دلايل متعدد صرف نظر گردید. مانند اينكه منابعي كه از ايشان در دست بود بيشتر، شعرهاي در وطن سرودة آنها را در بر مي گرفت و در شعرهاي اندكي هم كه از سروده هاي دوراز وطن ايشان به دست آمد، خصيصة متمايزي نسبت به آن چیز که در وطن سروده بودند ملاحظه نشد. البته همان گونه كه در ادامه می آیدبخشي از شعر برون مرزي ايران را شعر اين نامداران و هم قطارانشان تشكيل مي دهد، به همين مقصود و به دو دليل عمده ، شعر محمود كيانوش و شادروان ژالة اصفهاني را براي بررسي، جايگزين كرديم. نخست اينكه : عمر به غربت افتادگي اين دو به خصوص ژاله اصفهاني طولاني تر بود  و ديگر : اشعار بيشتري از سروده هاي دور از وطن اين دو به دست آمد.

گفتن يك نكتة ديگر نيز ضروري می باشد كه منابع موجود از شاعران منتخب ، شامل همة آثاري كه دور از وطن خلق كرده اند نيست و به اجبار گاهي حتي به يك منبع استناد شده می باشد؛ درنتيجه هيچ كدام از نتايج به دست آمده در اين تحقيق، قطعي نمي باشد  و همه با اتکا به منابع در دسترس اينجانب می باشد نه همة آثار شاعر. به اين ترتيب ، نتيجة نهايي نيز كه در فصل پاياني اين تحقيق ارائه مي گردد ، تنها نماياندن سايه اي از شعر برون مرزي می باشد و نه همة حقيقت آن ، روشن می باشد كه دست يابي بدين هدف ، سال ها تحقيق و تفحص در اشعار برون مرزي، از جوانب مختلف  نقد؛ مانند : نقد تاريخي، روان شناسي ، جامعه شناسي و …  را مي طلبد و به هيچ عنوان در چنين مجال اندكي نمي گنجد.

تعداد صفحه : 168